November 2004

Usenet, wat is dat?

Het internet bestaat uit meer, veel meer, dan alleen maar pagina's die gemaakt zijn met één of andere markup language zoals HTML. Een zeer actief gedeelte van internet, en wellicht één van de oudere gedeeltes wat dat aangaat (de opvolger van de oude BBS), is het Usenet bestaande uit tienduizenden Newsgroups, Nieuwsgroepen.

Veel internetgebruikers hebben via hun ISP toegang gekregen tot Usenet¹⁾. Toegang krijg je via een nieuwsserver, waarvan de URL typisch begint met news:. Deze server is bijvoorbeeld in Outlook Express eenvoudig te installeren door een nieuwsaccount toe te voegen.
Ook in browsers als Netscape en Opera kan je e-mailaccounts en newsaccounts opnemen. Daarnaast zijn er verschillende aparte programma's beschikbaar, veelal gratis, om Usenet en nieuwsgroepen te kunnen benaderen²⁾.

Newsgroups bieden ten eerste een schat aan informatie en ten tweede een mogelijkheid om op specifieke onderwerpen wereldwijd in discussie te gaan met allerlei experts. Als er geen taaldomein is afgesproken, is de voertaal meestal Engels, maar bijvoorbeeld binnen de groepen die beginnen met nl.* is de voertaal Nederlands.

Wat kan een Webmaster met Usenet?

als Gebruiker

Usenet biedt een webontwerper een schat aan informatie en gerichte adviezen. Er is een aantal specifieke nieuwsgroepen die zeer waardevol kunnen zijn:

• Engelstalig:
  • alt.html
  • alt.html.critique
  • ciwa*
• Nederlandstalig:
  • nl.internet.www.ontwerp

als Aanbieder

Buitendat kan een webmaster de in Usenet verzamelde kennis aanspreken in zijn of haar eigen site, door vanaf pagina's te linken naar relevante berichten of een berichtthread. Maar dat kan niet zonder meer.

Een grote drempel die te nemen is, is de beschikbaarheid van een geschikte nieuwslezer, clientside, om de nieuwsberichten waar je naar linkt, te tonen aan je bezoeker als die een hyperlink volgt. Lang niet iedereen, en dan echt lang niet iedereen, heeft de beschikking over een nieuwslezer.
Bovendien kan het zijn dat een bezoeker die wel een nieuwslezer heeft geïnstalleerd en een actief account heeft bij een nieuwsserver, niet de beschikking heeft over de nieuwsgroep waar jij als webmaster in je pagina's naar verwijst. Lang niet iedere nieuwsserver bevat alle duizenden en duizenden nieuwsgroepen die er wereldwijd beschikbaar zijn.
Tot slot is een los bericht in een nieuwsgroep geen lang leven beschoren. Een beetje actieve groep krijgt vele duizenden berichten per maand te verwerken. De meeste newsservers hebben niet de opslagcapaciteit om die integraal 'voor eeuwig' op te slaan. Dit leidt, bij directe verwijzing naar een individueel nieuwsbericht, dus op hele korte termijn al tot een dode link in je pagina.

Het beste kan je voor het aanbieden van nieuwsberichten uit Usenet terugvallen op een webbased omgeving³⁾. Er zijn verschillende 'forums' (of soortgelijke benamingen) die vele nieuwsgroepen (nearly) real time, on-line, webbased aanbieden), maar ik vertrouw vooral op Google die dat naar mijn mening uitstekend doet.

Hoe link je effectief naar Usenet?

Om effectief naar Usenet te kunnen linken, moet je eerst iets weten en begrijpen van Usenet. De nieuwsgroepen zijn opgenomen in een hiërarchische structuur. Vanaf de 'root' van Usenet kan je stapsgewijs een boomstructuur met in totaal tienduizenden vertakkingen, volgen tot één specifieke nieuwsgroep.

De Hiërarchie van Usenet

Bijvoorbeeld, beginnend in de 'root', kun je langs nl. gevolgd door nl.internet en dan nl.internet.www tot slot uitkomen bij de nieuwsgroep nl.internet.www.ontwerp.

In die specifieke groep, kan je een enkel bericht opvragen of een hele discussie. De enige ingang voor deze beide verwijzingen, is het Message-ID van de individuele berichten. Een thread heeft geen zelfstandig ID.

Om effectief te kunnen verwijzen naar individuele berichten of naar discussies, moet je dus het Message-ID van een individueel bericht achterhalen. Je vindt dat ID in de headers van een bericht als je die opvraagt of opent in je Usenet client.
Kijk dan ook meteen even na of er geen X-No-Archive:yes in die headers staat opgenomen, want dan is verwijzing via Google zinloos. X-No-Archive:yes Is namelijk de instructie dat het bericht niet in archieven mag worden opgenomen en Google houdt zich keurig aan die instructie. Het bericht met X-No-Archive:yes komt dus geheel niet voor in de Googlearchieven.

De Code dan

Voor de verschillende niveaus van verwijzing (groep, thread en bericht) kun je voor Google de volgende verwijzingen gebruiken⁴⁾:

Verwijzing naar Groep

<a href="http://groups.google.com/groups?
                            group=$groupname">

$groupname Is dan de gehele groepsnaam, of slechts een gedeelte dat een bezoeker naar een bepaald niveau in de Usenet hiërarchie brengt, als dat is gewenst.

Verwijzing naar Bericht

<a href="http://groups.google.com/groups?
                            selm=$Message-ID">

$Message-ID Is de identificatiecode van het individuele bericht waar naar wordt verwezen, zoals dat te vinden is in de headers van dat bericht. Dit werkt alleen als het bericht geen X-No-Archive:Yes in de headers heeft staan.

Als je aan de hyperlink &output=gplain toevoegt, wordt het opgevraagde bericht als platte tekst in de browser getoond. Dit heeft het voordeel van snelle laadbaarheid en duidelijke weergave, maar het nadeel is, dat de bezoeker die het bericht opvraagt de mogelijkheid wordt onthouden om op een eenvoudige manier⁵⁾ de context van het bericht er zelf alsnog bij te halen.

Verwijzing naar Discussie

<a href="http://groups.google.com/groups?
                            threadm=$Message-ID">

$Message-ID Is wederom de identificatiecode van een individueel bericht, maar ditmaal wordt dat bericht opgenomen in de context van de discussie waar het onderdeel van is. Daarmee is de hele discussie voor de bezoeker beschikbaar gemaakt.