Ik ben geen held. Ik ben ook niet extreem talentvol. Ik had mezelf dan ook niet als een vlugge leerling ingeschat, zo één met een vliegershandje. Maar wat ik wel wist, was dat ik het zou leren, uiteindelijk.
Mijn kennismaking met het zweefvliegen is er één geweest om van te dromen. Een lange vlucht boven Terletse omgeving. Bijna anderhalf uur spelen tot ruim 1.400 meter hoogte. Ogen die zich de kost gaven in zo'n dertig kilometer zicht. Ervaringen die zich in mijn hart nestelden en met niets te vergelijken bleken. Een maag die zich door enthousiasme getemd wist. Enthousiasme is de sleutel. De vlieger die mij de eerste keer heeft meegenomen had het en bracht het feilloos op mij over.
Met een open en verwonderde blik en vragende ogen ben ik begonnen. Eerst bij een studentenclub, later overgestapt naar een burgerclub. Het zweefvliegen bleek lastiger dan ik aanvankelijk had gedacht. De nodige dompers, tegenslagen, fouten, inschattingsproblemen, lelijke landingen die zich tot regel verheffen, stapelden zich op na verloop van tijd. Er zijn momenten geweest dat ik letterlijk dacht 'Nee Bar, dit is niets voor jou. Zoek wat anders.'. Stiekem janken thuis omdat ongemerkt de hobby een stukje zelfverwezenlijking was geworden en de wens die te bereiken een passie. De zelfverwezenlijking leek zo onbereikbaar en de passie zat smachtend op vervulling te wachten.
'Geduld Bar' zeiden zij die het konden weten. 'Gewoon geduld hebben en volhouden.' En zij die het konden weten, wisten het inderdaad. Mijn enthousia sme hield me overeind. Ik ging anders denken ver zweefvliegen. Ik ging het traject van eerste start tot einde-leren na. Het werd mij duidelijk dat er geen moment is, waarop je kan zeggen 'Nu ben ik uitgeleerd'. Ik stippelde voor mijzelf een waarschijnlijk traject uit met meerdere reële doelstellingen, zonder daar termijnen aan te hangen. Mijn eerste doel was solo komen. Daarna zou ik als vanzelf inzoomen op mijn volgende doel.
Natuurlijk ben ik solo gekomen. Een drempel genomen. Een doel op het pad bereikt. Later dan gemiddeld, maar met hetzelfde gelukzalige gevoel en die avond dezelfde dromen als die jonge jongens die het allemaal zo veel sneller doen. 'Nu komt alles goed.' was mijn eerste gedachte toen ik mijn B-tje en C-tje in één en dezelfde vlucht vloog, m'n eerste thermische vlucht ooit na die ene kennismakingsvlucht. Ik ben geen held, maar ik gunde het mezelf wel mij zo te voelen. M'n enthousiasme wakkerde aan. Dit was waar ik het al die tijd voor had volgehouden.
En opnieuw begon een reeks van tegenslagen, die voor bedenkingen zorgden; afgewisseld met schitterende of zeer mooi uitgevoerde vluchten of vluchtmomenten om het enthousiasme wakker te houden. Het leren vliegen was nu pas begonnen. De tijd waarin je ongebreideld kan experimenteren zonder dat die kerel met je mee kijkt, zonder dat je onmiddellijk gecorrigeerd wordt of dat je je geremd voelt in je vluchtuitvoering. Je grenzen verleggen. Je eigen fouten maken en deze proberen te voorkomen de volgende keer. Anders omgaan met het vliegen. Anders kijken en zien. Je gunt jezelf je pleziertjes, je trots en je haast emotioneel mooie momenten; daarnaast wordt je kritischer op je vluchtuitvoering.
De eerste keer dat ik te laag op circuit aankwam deed zich voor. 'Dat gebeurt me nooit meer.' dacht ik nog. Jawel hoor, alleen wist ik het nu goed op te lossen. De eerste keer dat ik tijdens het thermieken met de snelheid experimenteerde en overtrokken uit de lucht donderde. En ook dat is nog een keer gebeurd, zij het in mildere vorm; en daarna zelfs nog een keer, zij het dat ik het nu kon opvangen. De eerste en gelukkig tot nu toe enige keer dat ik de beperkingen van de mij omringende luchtruimtestructuur frustreerde, zonder vooropgezette wil; zuiver door onachtzaamheid. De breukstukbreuken door al te hartstochtelijk knuppeltrekken bij toch al hoge snelheid.
De ene keer werd ik afgestraft door schrik, breukstukbreuk op incourante hoogte of sterk verkorte vluchtduur. De andere keer door de H.H. instructeurs of medeclubleden. Alle keren maakten me meer gedisciplineerd zonder de drang tot grenzen verleggen te verliezen. Alle keren waren terecht, ook al was de woede op mijzelf gericht er niet minder om.
De eerste keren dat ik magische hoogtes overschreed, 1.000 meter, 1.250 meter 1.750 meter deden zich voor. Memorabele vluchten. De eerste keer dat ik dwars door plukken van lage wolkjes vloog en daar van genoot; de eerste start met een ondergaande zon voor mijn neus; de eerste overvliegvlucht; de eerste vlucht die langer dan een uur duurde; de eerste vlucht die langer dan anderhalf uur duurde; de eerste starts op tot dat moment nog nooit gevlogen types. Het feit dat doellandingen geen toevalstreffers meer waren viel me op. De beheersing nam toe. De drang te spelen ook. De eerste vooropgezette vrille van meerdere slagen was een geweldig ervaring. Een figuur waar ik dankbaar gebruik van ging maken om me in rustige avondlucht te vermaken. Later ook om mijn hoogte er rap af te werken als mijn vliegtijd erop zat. De eerste poging tot een hoge bocht, niet lang daarna een poging tot een stall-turn waren opwindend en bloedstollend tegelijk.
De beleving van prachtige vluchten en de complimenten van H.H. instructeurs of medeclubleden waren mijn drijfveren om door te gaan tot het gaatje. De drang grenzen te verleggen werd groter. Maar de manier waarop de grenzen werden verlegd werd steeds meer verantwoord, gedisciplineerder. Het totaalbeeld van mijn voortgang versus het mateloze plezier dat ik aan het zweefvliegen beleefde maakte dat mijn aanvankelijke enthousiasme alleen maar groeide.
Tussendoor kwam het zweefvliegen tijdelijk op een laag pitje te staan, door werkdruk en studie geplaagd. Er zijn maanden voorbij gegaan, buiten de winterperiode om, waarin ik geen enkele start heb kunnen maken. Terugval in mijn vliegstandaard was het gevolg. Het is niet echt als zwemmen. Je verleert wel degelijk een heleboel, als je het vliegen niet regelmatig doet. Ik had me er bij neer gelegd. Ik genoot van de incidentele vliegdagen die ik had en de passie werd noodgedwongen in bedwang gehouden. De zelfverwezenlijking vond ik in het feit dàt ik vloog. Welke status ik als zweefvlieger had tijdens de vluchtuitvoering deed niet meer terzake. Het enthousiasme werd er niet minder om. Het geduld was groot.
En opeens was er weer tijd. De belangrijkste factor bij deze veeleisende hobby. Werkdruk nam af. Studie was klaar. De weekeinden waren weer van mij. Raprap bouwde ik mijn vliegstandaard op naar mijn oude niveau. De voortgang kende een hoog tempo. Opeens was daar het halen van het Theorie-examen. Min of meer bij toeval werd een zilveren duur gevlogen. Standaard werd er doel geland. M'n zilveren hoogte liet zich makkelijk behalen, terwijl ik alleen maar van de vlucht aan het genieten was. Ik was rijp voor m'n ZVB. Ik hunkerde er naar. Meerdere vluchten werd ik door de verte gelokt en ik volgde deze lokroep meerdere malen tot over de grens van het officieel toelaatbare; tot twee maal toe tot zo'n dertig kilometer van mijn veld. Dit was het; hier ging ik voor.
De doellandingen lukte in een tweede serie. Doellandingen gehaald is een drempel genomen. Examenvluchten kregen nu een hoge prioriteit. Er vrolijk, toch nog iets te vroeg, aan begonnen. één examenvlucht ging mis. Het was voor het eerst van mijn leven dat ik een examen wìlde halen, maar dat het mislukte. Dat was slikken. Maar 'Geduld' en doorzetten. En zo'n vier maanden na mijn eerste doellanding had ik alle praktijkexamens op zak. Met exact de honderdste start van dit seizoen had ik mijn ZVB gehaald.
Weer een doel bereikt, een drempel genomen. Op naar het volgende doel op het pad van mijn zweefvliegbestaan. Hobby is een stukje zelfverwezenlijking gebleven; wens is grote passie geworden. Enkele vluchten en momenten maken dat ik me zo nu en dan een echte held waan. En het enthousiasme is groot. Groot.
H.H. instructeurs en anderen, dank jullie wel.
copyright © 1997-2005 Barbara de Zoete